İçeriğe geç
Kıdem Tazminatını Hangi Hâllerde Alabilirsiniz?7 dk kaldı

Kıdem Tazminatını Hangi Hâllerde Alabilirsiniz?

Son güncelleme Sürüm 37 dk okuma%100 faydalı bulduDeğişiklik geçmişi

Kısaca

Kıdem taz­mi­na­tında yalnız çalışma yılı değil, söz­leş­me­nin sona erme nedeni ve gerçek ücret de belir­le­yi­ci­dir. Düzenli yol, yemek ve diğer para ile ölçü­le­bi­len men­fa­at­ler giy­di­ril­miş brüt ücret ince­le­me­sinde dik­kate alı­na­bi­lir. Bordro, banka öde­me­leri, yan hak bel­ge­leri ve fesih bil­di­rimi bir­likte top­la­na­rak hesap yapıl­ma­lı­dır.

Okumaya başla
Siyah-beyaz masa üstü: yıpranmış personel kartı, iple bağlanmış bordrolar, kapalı zarf ve sağ altında büro mührü bulunan boş bir yaprak.

Kıdem taz­mi­natı, işçi­nin aynı işve­rene bağlı çalış­ması kar­şı­lı­ğında belirli sona erme hal­le­rinde doğan en önemli işçi­lik ala­cak­la­rın­dan biri­dir. İş söz­leş­mesi sona erdi­ğinde yal­nızca son ayın ücreti değil, çalışma süresi, fesih nedeni, gerçek ücret, düzenli yan haklar, kıdem tavanı ve zama­na­şımı bir­likte değer­len­di­ri­lir. Bu nedenle kıdem taz­mi­natı uyuş­maz­lığı çoğu zaman basit bir çarpma işle­min­den ibaret değil­dir.

Ücre­tin bord­roda farklı gös­te­ril­mesi, yol ve yemek men­fa­at­le­ri­nin hesaba katıl­ma­ması veya fesih nede­ni­nin tar­tı­şıl­ması, kıdem ala­ca­ğı­nın değer­len­di­ril­me­sini güç­leş­ti­re­bi­lir. İşçi çalışma ve ödeme kayıt­la­rını; işve­ren ise fesih gerek­çe­sini ve öde­me­leri bel­ge­le­me­li­dir.

Bu rehber kıde­min hukukî daya­na­ğını, hak kazanma koşul­la­rını, ücret hesa­bını, delil­leri ve zama­na­şı­mını açık­lar. Her uyuş­maz­lık kendi bel­ge­le­riyle değer­len­di­ri­lir.

Kıdem Taz­mi­na­tı­nın Hukukî Daya­nağı: 1475 Sayılı Kanun m.14

Bugün yürür­lükte olan temel İş Kanunu 4857 sayılı Kanun olsa da kıdem taz­mi­na­tı­nın ana daya­nağı hâlen mülga 1475 sayılı İş Kanunu'nun yürür­lükte bıra­kı­lan 14. mad­de­si­dir. Bu madde, kıdem taz­mi­na­tına hak kazan­dı­ran sona erme hâl­le­rini ve her tam yıl için esas alı­na­cak otuz günlük ücret ölçü­sünü düzen­ler . Çalışma süre­leri , ücret men­fa­at­leri ve gecikme faizi aynı mad­dede düzen­le­nir.

Kanun, aynı işve­rene bağlı hiz­mette her geçen tam yıl için ödeme ve bir yıldan artan süre­ler için oran­tılı hesap öngö­rür . Aynı işve­re­nin bir veya deği­şik işyer­le­rin­deki hizmet süre­leri dik­kate alınır . Ücret, fazla çalışma, yıllık izin veya ihbar gibi diğer ala­cak­lar ayrı değer­len­di­ri­lir.

Her tam yıl için otuz günlük ücret, artan süre için aynı oran uygu­la­nır . Toplu söz­leş­me­ler ve hizmet söz­leş­me­le­riyle belir­le­nen kıdem taz­mi­na­tı­nın yıllık mik­tarı en yüksek devlet memu­ru­nun bir hizmet yılı için ala­bi­le­ceği azami emek­li­lik ikra­mi­ye­sini geçe­mez .

Hangi Fesih­lerde Kıdem Taz­mi­natı Doğar?

Kıdem taz­mi­na­tına hak kazan­mak için iş söz­leş­me­si­nin kanunda sayı­lan hâl­ler­den biriyle sona ermesi gere­kir. En yaygın durum, işve­re­nin iş söz­leş­me­sini İş Kanunu m.25/II kap­sa­mın­daki ahlak ve iyi niyet kural­la­rına aykı­rı­lık hal­leri dışında fes­het­me­si­dir. İşve­ren eko­no­mik gerekçe, iş daral­ması, pozis­yon kapan­ması veya per­for­mans gibi neden­lerle fesih yap­tı­ğında kıdem taz­mi­natı yönün­den ayrıca değer­len­dirme yapı­lır. Fesih geçerli veya geçer­siz tar­tış­ma­sına konu olsa bile, kıdem taz­mi­na­tını orta­dan kal­dı­ran özel bir haklı neden yoksa kıdem ala­cağı doğa­bi­lir.

İşçi­nin haklı nedenle feshi de kıdem taz­mi­natı doğu­ran önemli bir yoldur. Ücre­tin hiç öden­me­mesi veya geç öden­mesi, sigorta prim­le­ri­nin gerçek ücret üze­rin­den yatı­rıl­ma­ması, fazla çalışma ücret­le­ri­nin düzenli şekilde öden­me­mesi, işçi­nin sağ­lı­ğını teh­li­keye sokan çalışma koşul­ları, haka­ret, baskı veya cinsel taciz gibi durum­larda işçi İş Kanunu m.24 kap­sa­mında haklı fesih iddi­a­sında bulu­na­bi­lir. Bu nok­tada dilek­çe­nin baş­lığı tek başına belir­le­yici değil­dir. İşçi "istifa" yazmış olsa bile metnin içe­riği, olay akışı, ihtar­name, tanık beyanı ve işyeri kayıt­ları bir­likte değer­len­di­ri­lir.

Muvaz­zaf asker­lik, yaş­lı­lık, emek­li­lik veya malul­lük aylığı ya da toptan ödeme ama­cıyla ayrılma, yaş dışın­daki emek­li­lik koşul­la­rı­nın tamam­lan­ması, kadın işçi­nin evlenme tari­hin­den iti­ba­ren bir yıl içinde ayrıl­ması ve ölüm, kanunda düzen­le­nen sona erme hâl­le­ri­dir . Aylık veya toptan ödeme yolunda hak kazan­mayı ve ilgili kurum ya da san­dığa baş­vu­ruyu bel­ge­le­me­niz gere­kir; ölümde bu koşul aran­maz . Yaş dışın­daki emek­li­lik koşul­la­rı­nızı sigor­ta­lı­lık baş­lan­gı­cı­nıza göre SGK yazı­sıyla belir­le­yin.

Giy­di­ril­miş Brüt Ücret Nedir?

Hesap son ücret üze­rin­den yapı­lır . Giy­di­ril­miş brüt ücret, çıplak ücrete sağ­lan­mış para veya para ile ölçü­le­bi­len söz­leş­me­sel ve kanun­dan doğan men­fa­at­le­rin eklen­me­sini anla­tır .

Bu nedenle yal­nızca bord­ro­daki aylık ücret satı­rına bakmak çoğu dos­yada eksik sonuç verir. İşve­re­nin sağ­la­dığı servis, yol yar­dımı, yemek kartı, işye­rinde yemek, düzenli yaka­cak yar­dımı, çocuk yar­dımı, aile yar­dımı, düzenli ikra­miye, sürek­li­lik kazan­mış prim ve ben­zeri men­fa­at­ler kıdem hesa­bında gün­deme gele­bi­lir. Men­faat nakit öden­me­miş olsa bile para ile ölçü­le­bi­li­yorsa hesa­bın dışında bıra­kıl­ması doğru olma­ya­bi­lir.

Örne­ğin işçiye her ay yemek kartı tanım­la­nı­yorsa, bu kartın aylık değeri brüt­leş­ti­ri­lip giy­di­ril­miş ücrete ekle­ne­bi­lir. İşve­ren servis sağ­lı­yorsa, ser­vi­sin işçi başına düşen para­sal kar­şı­lığı tar­tışma konusu yapı­la­bi­lir. Yılda iki kez düzenli ikra­miye öde­ni­yorsa, bu ikra­miye yıllık toplam üze­rin­den günlük kar­şı­lığa indi­ri­le­rek kıdem hesa­bına yan­sı­tı­la­bi­lir. Satış veya üretim pri­mi­nin söz­leş­mesi, ödeme koşul­ları ve kayıt­ları ücret men­fa­a­ti­nin belir­len­me­sinde ince­le­nir .

Öde­me­nin adı yerine söz­leş­me­sel veya kanunî nite­li­ğini ve size sağ­la­nan para­sal men­fa­ati ince­le­yin . Arızî yardım, fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil öde­me­le­ri­nin kıdem hesa­bın­daki yeri, ödeme koşul­ları ve kayıt­ları üze­rin­den ayrıca değer­len­di­ril­me­li­dir.

Gerçek Ücre­tin İspatı

Bord­ro­daki ücret ile fiilen aldı­ğı­nız ücre­tin farklı oldu­ğunu ileri sürü­yor­sa­nız, iddi­a­nızı banka hare­ket­leri, söz­leşme ve diğer kayıt­larla somut­laş­tı­rın. İmzalı bord­ro­nun içe­riği ve buna karşı kul­la­nı­la­bi­le­cek delil­ler ayrıca değer­len­di­ri­lir.

Gerçek ücre­tin gös­te­ril­me­sinde banka kayıt­ları, bord­ro­lar, SGK kayıt­ları, söz­leşme, ücret pusu­la­ları, tanık­lar ve emsal ücret bil­gi­leri önem taşı­ya­bi­lir. Görev, kıdem ve mes­lekî unva­nı­nızı gös­te­ren bel­ge­leri ödeme kayıt­la­rıyla bir­likte hazır­la­yın.

İmzalı bord­roda ücre­tin öden­diği yazı­yorsa, işçi­nin bord­ro­daki imzaya ve içe­riğe karşı hangi delil­leri suna­cağı önem kaza­nır. Bordro imza­sızsa, banka ödeme kayıt­la­rıyla uyumlu değilse veya bord­roda düzenli yan haklar hiç görün­mü­yorsa, bu eksik­lik­ler davada tar­tı­şı­la­bi­lir. İşve­ren açı­sın­dan da bordro, banka öde­mesi ve insan kay­nak­ları kayıt­la­rı­nın bir­bi­riyle uyumlu tutul­ması savun­ma­nın teme­lini oluş­tu­rur.

Tanı­ğın sizinle aynı dönemde çalı­şıp çalış­ma­dı­ğını, ücret sis­te­mini nasıl bil­di­ğini ve anlat­tığı olay­ları açık­la­yın. Tanık bil­gi­le­rini diğer bel­ge­lerle iliş­ki­len­di­re­rek sunun.

Hesap­lama Man­tığı: Otuz Günlük Ücret, Artan Süre ve Tavan

Kıdem taz­mi­na­tı­nın ana for­mülü, her tam çalışma yılı için otuz günlük giy­di­ril­miş brüt ücret esa­sına daya­nır. İşçi beş yıl çalış­mışsa, teorik hesap beş otuz günlük ücret üze­rin­den yapı­lır. Çalışma süresi beş yılın yanında ay ve gün içe­ri­yorsa, artan süre de günlük hesaba çev­ri­le­rek dik­kate alınır.

Giy­di­ril­miş ücret ve kanun­daki yıllık tavan bir­likte değer­len­di­ri­lir . Ücret men­fa­at­le­ri­nin hangi bel­ge­den ve hangi değerle hesap­lan­dı­ğını ayrı gös­te­rin.

Gelir ver­gisi ve prime esas kazanç bakı­mın­dan özel hüküm­ler bulu­nur. Net ödeme hesa­bında GVK m.25/7 ve 5510 sayılı Kanun m.80 dik­kate alınır.

Zama­na­şımı: 25 Ekim 2017 Son­rası İçin 5 Yıl

4857 sayılı Kanun Ek m.3, iş söz­leş­me­sin­den kay­nak­la­nan kıdem taz­mi­natı, bil­di­rim şar­tına uyul­mak­sı­zın fesih­ten doğan ihbar taz­mi­natı, kötü­ni­yet taz­mi­natı ve eşit dav­ranma ilke­sine uyul­mak­sı­zın fesih­ten doğan taz­mi­nat için beş yıllık zama­na­şımı öngö­rür. Geçici m.8 uya­rınca hükmün yürür­lüğe gir­diği tarih­ten sonra sona eren söz­leş­me­lerde bu süre uygu­la­nır. Daha önce işle­meye baş­la­yan süre­ler eski hüküm­lere tabi­dir; kalan süre beş yıldan uzunsa geçiş hük­mün­deki beş yıllık sınır uygu­la­nır.

Zama­na­şımı, hakkın hiç olma­dığı anla­mına gelmez; borç­lu­nun süre­sinde ileri süre­bi­le­ceği bir defi­dir. İşve­ren dava sıra­sında zama­na­şımı savun­ması yaparsa, mah­keme ala­ca­ğın zama­na­şı­mına uğra­yan kıs­mını dik­kate alma­ya­bi­lir. Bu nedenle "nasıl olsa kıdem taz­mi­natı hakkım var" düşün­ce­siyle yıl­larca bek­le­mek ciddi hak kaybı yara­ta­bi­lir.

Ara­bu­lu­cu­luğa baş­vuru ve dava açma aşa­ma­sında süre­le­rin doğru hesap­lan­ması gere­kir. İşçi ala­cak­la­rında zorunlu ara­bu­lu­cu­luk dava şar­tı­dır ; ancak ara­bu­lu­cu­luk baş­vu­ru­su­nun hangi ala­cak­lar için yapıl­dığı, son tuta­na­ğın kap­samı ve dava dilek­çe­sin­deki talep­ler bir­bi­riyle uyumlu olma­lı­dır. Sadece genel ifa­de­lerle baş­vuru yapmak, özel­likle birden fazla işçi­lik ala­cağı varsa son­ra­dan tar­tışma doğu­ra­bi­lir.

Kıdem Taz­mi­na­tında Gecikme Faizi

Kıdem taz­mi­na­tı­nın zama­nında öden­me­mesi nede­niyle açılan davada hâkim, gecikme süresi için öden­me­yen tutara mev­du­ata uygu­la­nan en yüksek faizin öden­me­sine hük­me­der .

Faiz tale­binde ödeme ve sona erme bel­ge­le­rini sunun. SGK çıkı­şıyla fiilî çalışma tarih­leri ara­sında fark varsa söz­leş­me­nin gerçek sona erme­sini gös­te­ren kayıt­ları da açık­la­yın.

İşye­ri­nin Devri, Alt İşve­ren ve Grup Şir­ket­leri

İşye­ri­nin devri, şirket unva­nı­nın değiş­mesi veya farklı şir­ket­lerde giriş-çıkış kaydı bulun­ması hâlinde hizmet süre­le­rini ve fiilî çalışma düze­nini bel­ge­le­riyle açık­la­yın.

İşyeri dev­rinde kıdem, hizmet söz­leş­mesi süre­le­ri­nin top­lamı üze­rin­den hesap­la­nır; dev­re­de­nin sorum­lu­luğu çalış­tır­dığı süre ve devir sıra­sın­daki ücretle sınır­lı­dır . Alt işve­ren veya farklı şir­ket­lerle çalışma duru­munda söz­leş­me­ler ve iş orga­ni­zas­yonu ayrıca ince­le­nir.

Bu nedenle işçi, farklı şir­ket­lerde giriş çıkış yapıl­mış olsa bile çalışma yerini, göre­vini, amir­le­rini, bord­ro­la­rını, banka kayıt­la­rını ve varsa yazış­ma­ları sak­la­ma­lı­dır. İşve­ren tarafı ise devir, ihale, alt işve­ren söz­leş­mesi ve bordro kayıt­la­rını düzenli tut­ma­lı­dır. Kıdem taz­mi­natı dos­ya­la­rında zin­cir­leme çalışma iliş­kisi çoğu zaman ala­ca­ğın var­lığı kadar hesa­bın mik­ta­rını da etki­ler.

Gazi­an­tep İş Uyuş­maz­lık­la­rında Pratik Delil­ler

Var­di­yalı çalışma, parça başı üretim, prim, servis veya yemek uygu­la­ma­la­rı­nız varsa bun­ları bordro, banka kaydı, kart dökümü, mesaj ve söz­leş­meyle bel­ge­le­yin. SGK hizmet dökü­müyle fesih yazı­la­rını da bir araya geti­rin.

İşve­ren tarafı ise fesih nede­nini, savunma istem­le­rini, uyarı tuta­nak­la­rını, devam­sız­lık kayıt­la­rını, ödeme bel­ge­le­rini ve yan hak poli­ti­ka­la­rını eksik­siz sak­la­ma­lı­dır. Özel­likle işçiye kıdem taz­mi­natı öden­mişse, öde­me­nin hangi kalem için yapıl­dığı banka açık­la­ma­sında ve bord­roda açıkça gös­te­ril­me­li­dir. "Tüm hak­la­rımı aldım" şek­lin­deki genel iba­re­ler, tek başına her uyuş­maz­lığı sona erdir­me­ye­bi­lir.

Ara­bu­lu­cu­luk görüş­me­sinde de hesa­bın daya­nak­ları açıkça ortaya kon­ma­lı­dır. Giy­di­ril­miş brüt ücrete hangi kalem­le­rin eklen­diği, kıdem süre­si­nin hangi tarih­ler­den oluş­tuğu, tavan uygu­la­nıp uygu­lan­ma­dığı ve faiz tale­bi­nin hangi tarih­ten baş­la­tıl­dığı net­leş­me­den yapı­lan anlaş­ma­lar son­ra­dan yeni uyuş­maz­lık yara­ta­bi­lir.

Sonuç

Kıdem taz­mi­na­tında sona erme nedeni, çalışma süresi, ücret men­fa­at­leri, tavan, zama­na­şımı ve gecikme faizi bir­likte değer­len­di­ri­lir . Bordro ve fiilî ödeme fark­lıysa iddi­a­nızı somut bel­ge­lerle açık­la­yın.

Gazi­an­tep'te işçi veya işve­ren tara­fında kıdem taz­mi­natı uyuş­maz­lığı yaşan­dı­ğında, bordro, banka kaydı, SGK dökümü, fesih yazısı, yan hak bel­ge­leri ve tanık bil­gi­leri erken aşa­mada topar­lan­ma­lı­dır. Eksik hesap, zama­na­şımı veya yanlış fesih anla­tımı dava­nın sey­rini değiş­ti­re­bi­lir. Bu nedenle kıdem taz­mi­natı değer­len­dir­mesi, dos­ya­nın bel­ge­leri üze­rin­den ve güncel mev­zuat kont­ro­lüyle yapıl­ma­lı­dır.

Sık sorulan sorular

Kıdem tazminatı için en az kaç yıl çalışmak gerekir?

Kanun her geçen tam yıl için ödeme, bir yıldan artan süre­ler için oran­tılı hesap öngö­rür . Diğer ücret, yıllık izin ve ihbar talep­leri kendi koşul­la­rıyla değer­len­di­ri­lir.

Giydirilmiş brüt ücrete yol ve yemek dâhil edilir mi?

Yol ve yemek yar­dımı düzenli biçimde sağ­la­nı­yorsa, para veya para ile ölçü­le­bi­len men­faat olarak kıdem taz­mi­natı hesa­bında dik­kate alı­na­bi­lir. Nakit ödeme, yemek kartı, işye­rinde yemek veya servis uygu­la­ması somut değer­le­riyle ince­le­nir. Tek sefer­lik veya arızi yar­dım­lar ise aynı şekilde değer­len­di­ril­mez.

Primler kıdem hesabına dâhil edilir mi?

Primin hangi söz­leş­meye veya işyeri uygu­la­ma­sına göre sağ­lan­dı­ğını ve para­sal değe­rini ödeme kayıt­la­rıyla gös­te­rin. Para veya para ile ölçü­le­bi­len söz­leş­me­sel ve kanun­dan doğan men­fa­at­ler hesapta dik­kate alınır .

25 Ekim 2017 sonrası kıdem tazminatı zamanaşımı kaç yıldır?

Ek m.3 kap­sa­mın­daki kıdem taz­mi­natı için süre beş yıldır. Geçici m.8 bu hükmü yürür­lüğe giriş tari­hin­den sonra sona eren söz­leş­me­lere uygu­lar; önceki dönem­lerde geçiş hükmü ince­le­nir. Resmî metne zama­na­şımı bölü­mün­deki bağ­lan­tı­dan ula­şa­bi­lir­si­niz.

İstifa eden işçi kıdem tazminatı alabilir mi?

Her istifa kıdem taz­mi­na­tını orta­dan kal­dır­maz. İşçi ger­çekte İş Kanunu m.24 kap­sa­mında haklı nedenle ayrıl­mışsa, asker­lik, emek­li­lik şart­ları, evli­lik veya 1475 m.14'teki özel hâl­ler­den biri varsa kıdem taz­mi­natı gün­deme gele­bi­lir. Dilek­çe­nin baş­lığı kadar içerik, fesih nedeni ve delil­ler önem­li­dir.

Kıdem tazminatı faizi hangi tarihten başlar?

Zama­nında öden­me­yen kıdem taz­mi­na­tında gecikme süresi için mev­du­ata uygu­la­nan en yüksek faiz öngö­rü­lür . Tale­bi­nize ödeme ve çalışma tarih­le­rini gös­te­ren bel­ge­leri ekle­yin.

İşveren kıdem tazminatını taksitle ödeyebilir mi?

Kıdem taz­mi­natı iş söz­leş­me­si­nin sona erme­siyle muac­cel olur. Tak­sitle ödeme ancak taraf­la­rın açık ve ser­best ira­de­siyle kabul ettiği bir anlaşma varsa gün­deme gele­bi­lir. İşçi­nin baskı altında imza­la­dığı, kap­samı belir­siz veya ödeme ile des­tek­len­me­yen bel­ge­ler her durumda geçerli sayıl­ma­ya­bi­lir.

Kıdem tazminatı davası açmadan önce arabuluculuk zorunlu mu?

Evet. İşçi­lik ala­cak­ları için dava açma­dan önce zorunlu ara­bu­lu­cu­luğa baş­vu­rul­ması gere­kir . Ara­bu­lu­cu­luk son tuta­nağı olma­dan açılan dava usul­den sorun yaşa­ya­bi­lir. Baş­vu­ruda kıdem taz­mi­natı, faiz, varsa diğer işçi­lik ala­cak­ları ve hesap daya­nak­ları dik­katli belir­len­me­li­dir.

Ceza, aile ve boşanma, icra, gayrimenkul ve yabancılar hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi yürütür. Bu rehberi yazdı ve güncel tutar.

Dayanaklar

Madde lafızları resmî konsolide metinden, kararlar Yargıtay kaynağından çekilir; metindeki atıflara basarak da açabilirsiniz.

Kanun maddeleri

  1. 1475 sayılı 1475 sayılı İş Kanunu · m.14 · Kıdem tazminatı

    Kıdem tazminatı

    Lafzı göster

    Madde 14 – (Değişik birinci fıkra: 29/7/1983 - 2869/3 md.) Bu Kanuna tabi işçilerin hizmet akitlerinin: 1. İşveren tarafından bu Kanunun 17 nci maddesinin II numaralı bendinde gösterilen sebepler dışında, 2. İşçi tarafından bu Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca, 3. Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyle, 4. Bağlı bulundukları kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulu kurum veya sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacıyla; 5. (Ek: 25/8/1999 - 4447/45 md.) 506 Sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaşlar dışında kalan diğer şartları veya aynı Kanunun Geçici 81 inci maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile işten ayrılmaları nedeniyle, Feshedilmesi veya kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile sona erdirmesi veya işçinin ölümü sebebiyle son bulması hallerinde işçinin işe başladığı tarihten itibaren hizmet aktinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir. Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır.

    (Değişik fıkralar: 17/10/1980 - 2320/1 md.): İşçilerin kıdemleri, hizmet akdinin devam etmiş veya fasılalarla yeniden akdedilmiş olmasına bakılmaksızın aynı işverenin bir veya değişik işyerlerinde çalıştıkları süreler gözönüne alınarak hesaplanır. İşyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde işçinin kıdemi, işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanır. 12/7/1975 tarihinden, itibaren işyerinin devri veya herhangi bir suretle el değiştirmesi halinde işlemiş kıdem tazminatlarından her iki işveren sorumludur. Ancak, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır. 12/7/1975 tarihinden evvel işyeri devrolmuş veya herhangi bir suretle el değiştirmişse devir mukavelesinde aksine bir hüküm yoksa işlemiş kıdem tazminatlarından yeni işveren sorumludur.

    İşçinin birinci bendin 4 üncü fıkrası hükmünden faydalanabilmesi için aylık veya toptan ödemeye hak kazanmış bulunduğunu ve kendisine aylık bağlanması veya toptan ödeme yapılması için yaşlılık sigortası bakımından bağlı bulunduğu kuruma veya sandığa müracaat etmiş olduğunu belgelemesi şarttır. İşçinin ölümü halinde bu şart aranmaz.

    T.C. Emekli Sandığı Kanunu ve Sosyal Sigortalar Kanununa veya yalnız Sosyal Sigortalar Kanununa tabi olarak sadece aynı ya da değişik kamu kuruluşlarında geçen hizmet sürelerinin birleştirilmesi suretiyle Sosyal Sigortalar Kanununa göre yaşlılık veya malullük aylığına ya da toptan ödemeye hak kazanan işçiye, bu kamu kuruluşlarında geçirdiği hizmet sürelerinin toplamı üzerinden son kamu kuruluşu işverenince kıdem tazminatı ödenir.

    Yukarıda belirtilen kamu kuruluşlarında işçinin hizmet akdinin evvelce bu maddeye göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sona ermesi suretiyle geçen hizmet süreleri kıdem tazminatının hesabında dikkate alınmaz.

    Ancak, bu tazminatın T.C. Emekli Sandığına tabi olarak geçen hizmet süresine ait kısmı için ödenecek miktar, yaşlılık veya malullük aylığının başlangıç tarihinde T.C. Emekli Sandığı Kanununun yürürlükteki hükümlerine göre emeklilik ikramiyesi için öngörülen miktardan fazla olamaz.

    Bu maddede geçen kamu kuruluşları deyimi, genel, katma ve özel bütçeli idareler ile 468 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde sayılan kurumları kapsar.

    Aynı kıdem süresi için bir defadan fazla kıdem tazminatı veya ikramiye ödenmez.

    Kıdem tazminatının hesaplanması, son ücret üzerinden yapılır. Parça başı, akort, götürü veya yüzde usulü gibi ücretin sabit olmadığı hallerde son bir yıllık süre içinde ödenen ücretin o süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle bulunacak ortalama ücret bu tazminatın hesabına esas tutulur.

    Ancak, son bir yıl içinde işçi ücretine zam yapıldığı takdirde, tazminata esas ücret, işçinin işten ayrılma tarihi ile zammın yapıldığı tarih arasında alınan ücretin aynı süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle hesaplanır.

    (Değişik: 29/7/1983 – 2869/3 md.) 13 üncü maddesinde sözü geçen tazminat ile bu maddede yer alan kıdem tazminatına esas olacak ücretin hesabında 26 ncı maddenin birinci fıkrasında yazılı ücrete ilaveten işçiye sağlanmış olan para ve para ile ölçülmesi mümkün akdi ve kanundan doğan menfaatler de gözönünde tutulur. Kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi sebebiyle açılacak davanın sonunda hakim gecikme süresi için, ödenmeyen süreye göre mevduata uygulanan en yüksek faizin ödenmesine hükmeder. İşçinin mevzuattan doğan diğer hakları saklıdır.

    (Değişik: 17/10/1980 - 2320/1 md.) Bu maddede belirtilen kıdem tazminatı ile ilgili 30 günlük süre hizmet akidleri veya toplu iş sözleşmeleri ile işçi lehine değiştirilebilir.

    (Değişik: 10/12/1982 - 2762/1 md.) Ancak, toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez.

    (Değişik fıkralar: 17/10/1980 - 2320/1 md.): İşçinin ölümü halinde yukarıdaki hükümlere göre doğan tazminat tutarı, kanuni mirasçılarına ödenir.

    Kıdem tazminatından doğan sorumluluğu işveren şahıslara veya sigorta şirketlerine sigorta ettiremez.

    İşveren sorumluluğu altında ve sadece yaşlılık, emeklilik, malullük, ölüm ve toptan ödeme hallerine mahsus olmak kaydiyle Devlet veya kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulu kurumlarda veya % 50 hisseden fazlası Devlete ait bir bankada veya bir kurumda işveren tarafından kıdem tazminatı ile ilgili bir fon tesis edilir.

    Fon tesisi ile ilgili hususlar kanunla düzenlenir.

    mevzuat.gov.tr · Yürürlükte · Resmî konsolide metin esas alındı. · lafız çekildi 15 Kasım 2026

  2. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu · m.3 · Dava şartı olarak arabuluculuk

    İşçi veya işveren alacağı, tazminatı ve işe iade taleplerinde dava şartını düzenler; ilk fıkra aktarılmıştır.

    Lafzı göster

    MADDE 3- (1) Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. (Ek cümle:28/3/2023-7445/41 md.) Bu alacak ve tazminatla ilgili itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları hakkında birinci cümle hükmü uygulanır.

    mevzuat.gov.tr · Yürürlükte · 15.11.2026 tarihli resmî konsolide metin esas alındı. · lafız çekildi 15 Kasım 2026

Kaynakça

  1. 1475 sayılı 1475 sayılı İş Kanunu, resmî konsolide metin (lafız çekildi 15 Kasım 2026). www.mevzuat.gov.tr
  2. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu, resmî konsolide metin (lafız çekildi 15 Kasım 2026). www.mevzuat.gov.tr
Bu rehberi kaynak gösterin

Gür, M. Furkan. “Kıdem Tazminatını Hangi Hâllerde Alabilirsiniz?”. Hukuk Rehberi, avfurkangur.com, sürüm 3, 15 Kasım 2026. https://avfurkangur.com/blog/kidem-tazminati-rehberi

Değişiklik günlüğü

Bu rehber yayımlandıktan sonra da güncellenir. Her sürümde neyin, neden değiştiği burada kalır.

  1. Sürüm 3

    Beş yıllık zamanaşımı sayımı Ek m.3 lafzına düzeltildi. Künyesiz Yargıtay ve 15 yıl/3600 gün iddiaları çıkarıldı; ücret, devir ve gecikme faizi ilgili fıkralara bağlandı; yerel genellemeler temizlendi.

  2. Sürüm 2

    Mevcut yayın gövdesinin yanına Kısaca ve resmî kanun dayanakları kabuğu taslağı eklendi; yalnız başlıkla eşdeğer H1 satırı mekanik kaldırıldı.

  3. Sürüm 1

    İlk yayın.

Bu rehber işinize yaradı mı?

Cevabınız içeriği güncel tutmamıza yardım eder.

Paylaş:

Bir bilgi eskimişse ya da bir cümle yanlış anlaşılıyorsa yazın; kabul edilen öneriler değişiklik günlüğünde katkı olarak anılır. İpucu: metinde bir cümleyi seçerek de öneri başlatabilirsiniz.

Öneri türü

E-postanız yalnız bu öneriyle ilgili dönüş için kullanılır.

Kişisel dosyanızla ilgili sorular için bu formu değil, iletişim sayfasını kullanın.

Somut dosyanız için değerlendirme gerekiyorsa yüz yüze veya çevrim içi görüşme planlayabilirsiniz.

Yasal Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her hukuki durum kendine özgüdür; profesyonel destek almak için bir avukatla görüşmenizi öneririz.

Yorumlar

Bu makaleyle ilgili sorunuz ya da deneyiminiz varsa yazın; yorumlar onaydan sonra yayımlanır.

İlgili yazılar

İlgili hukuki hizmetGaziantep İş AvukatıBu konuda hizmet detayları, süreç ve sıkça sorulan sorular